Mobil Reklam ve Ekonomik Gidişatımız

Benim 1999 yılından bu yana 17 yıldır üzerinde en çok uğraştığım iş olan internet reklamcılığı ve son 5 yıldır da mobil reklamcılığı yaparken gözlemlerimle de doğruladığım bir düşüncem var :

“Bir ekonomide reklam sektörü ne kadar canlıysa, o ekonomi  o kadar canlıdır. Bu canlılık da, o ekonomi içinde yaşayan herkes için daha fazla gelir anlamına gelir.  Bu canlılığın dönemsel degil sürekli, yani istikrarlı olması da o ekonomideki toplam gelirin nispeten eşit dağıldığının göstergesidir.”

Reklam sektörü her türlü ekonomi icin vazgeçilmez unsurlardandır. Büyük emek, para, zaman harcanarak ortaya çıkarılan bir ürünün ilgili tüketiciye ulaştırılması ve satılabilmesi için reklama ihtiyacı vardır. Satılamayan hiç bir ürün başarılı bir ürün olarak varsayılamaz.

Ayrıca görmüş olduğumuz reklam çeşitliliği ve yoğunluğu, o ekonominin hareketliliği için önemli bir göstergedir. Reklamverenler satabilecekleri ürünleri, potansiyel müşterilerine ulaşabilecekleri en iyi yerlerde tanıtmaya çalışır.

İnternet ve mobil reklamcılığın en büyük özelliği tamamen ölçülebilir olmasıdır. Bir reklam kampanyası yapıldığında, bu reklamın gösterilme, tıklanma, satış ya da hedefi her neyse gerçekleşmesi gibi değerler, farklı kişi sayısı, ülkesi, günü, saati gibi çok farklı boyutlarla ölçülebilir. Bu sayede de reklamın etkisi ile elde edilen kazanç ve o reklama harcanan parayı karşılaştıran reklamveren, reklama tamam ya da devam kararı verebileceği gibi, sonuçlara göre yer, zaman, reklam sıklığı gibi parametrelerle oynayarak reklamın kazançlı olması için optimizasyonlar yapabilir.

Bu ölçülebilir olma özelliği reklam teknolojilerinin de hızla gelişmesini sağlamış durumda. Artık reklamverenler ile bu reklamları yayınlayacak mecraları bilgisayarlar üzerinde buluşturan sistemler var ve asıl rekabet de bu sistemler arasında sürüyor şu anda. Çünkü artık bu optimizasyon işlemi de ayrı bir uzmanlık gerektiriyor.

Bu sistemlerin hemen hemen hepsi arz-talep mantığı ile çalışıyor ve bir pazar yeri yani bir borsa gibi davranıyor. Binlerce reklamveren, binlerce yayıncı ile bu sistemler sayesinde kolaylıkla buluşabiliyor, kampanya sonuçlarını her iki taraf kendi panellerinden şeffaf şekilde görebiliyor. Aynı yayıncıya çok sayıda reklamveren reklam vermek isterse, o yayıncının birim reklam fiyatları otomatik olarak artarken, reklamveren sayısı azaldıkça o yayıncının birim reklam fiyatları dolayısıyla geliri de düşüyor.

Mobil mecrada çok popüler olan bu sistemlerden bazıları şunlar : Admob (Google), Mopub (Twitter), Audience Network (Facebook), Flurry (Yahoo), Amazon vs. Bunlar gibi 100 tane daha reklam networkü sayabilirim. Bu arada bunların hepsi ile birden çalışmayı sağlayan sistemler de var, oraya şimdi hiç girmeyeyim, ileride bu konuda yaptığımız yeni bir projeyi ayrıca duyuracağım.

Bazı mobil uygulamaların trafiği çok yerel iken bazılarının trafiği tüm dünyaya yayılmış olabilir. Tüm dünyaya yayılmış trafiği olanların birim reklam fiyatı, her ülkede reklamveren sayısına göre çok ciddi farklılıklar gösterir.

Bu kadar teorik bilgiden sonra bizim bütün dünyaya yayılmış ve 10 milyondan fazla kişi tarafından kullanılan uygulamalarımızdan bazılarının ortalama birim reklam fiyat endeksi değerlerini göstermek istiyorum :

Sıra Ülke Ortalama Birim Fiyat Endeksi Türkiye ile Oranı
1 Australia 1000 21.74
2 United States 613 13.33
3 Japan 450 9.78
4 Norway 392 8.52
5 Estonia 337 7.33
6 Switzerland 326 7.09
7 Denmark 326 7.09
8 Canada 311 6.76
9 United Kingdom 296 6.43
10 Sweden 290 6.30
11 Singapore 268 5.83
12 Belgium 255 5.54
13 Germany 253 5.50
14 Hong Kong 248 5.39
15 Finland 231 5.02
16 Netherlands 218 4.74
17 United Arab Emirates 207 4.50
18 Austria 197 4.28
19 Zambia 194 4.22
20 France 174 3.78
21 Kazakstan 171 3.72
22 Ireland 166 3.61
23 Qatar 157 3.41
24 Macau 155 3.37
25 Czech Republic 148 3.22
26 Italy 147 3.20
27 Lithuania 141 3.07
28 Luxembourg 140 3.04
29 Spain 125 2.72
30 Bermuda 125 2.72
31 Kuwait 121 2.63
32 Saudi Arabia 118 2.57
33 Slovakia 115 2.50
34 Iceland 114 2.48
35 Portugal 109 2.37
36 Korea, Republic of 109 2.37
37 India 107 2.33
38 Israel 100 2.17
39 Taiwan 98 2.13
40 Poland 98 2.13
41 Hungary 97 2.11
42 Moldova, Republic of 94 2.04
43 Romania 93 2.02
44 Costa Rica 93 2.02
45 Russian Federation 92 2.00
46 Oman 91 1.98
47 Malta 89 1.93
48 Brunei Darussalam 88 1.91
49 Fiji 87 1.89
50 Trinidad and Tobago 86 1.87
51 Greece 85 1.85
52 Ivory Coast 84 1.83
53 China 81 1.76
54 Cape Verde 81 1.76
55 South Africa 76 1.65
56 Slovenia 76 1.65
57 Argentina 74 1.61
58 Uruguay 73 1.59
59 Liberia 72 1.57
60 Chile 70 1.52
61 Peru 69 1.50
62 Malaysia 68 1.48
63 Sri Lanka 68 1.48
64 Kenya 67 1.46
65 Mexico 66 1.43
66 Zimbabwe 65 1.41
67 Gambia 63 1.37
68 Sierra Leone 62 1.35
69 Ecuador 62 1.35
70 Belarus 60 1.30
71 Croatia 57 1.24
72 Panama 57 1.24
73 Serbia 56 1.22
74 Ghana 55 1.20
75 Bolivia 55 1.20
76 Bahrain 54 1.17
77 Myanmar 53 1.15
78 Thailand 52 1.13
79 Burkina Faso 52 1.13
80 Uzbekistan 51 1.11
81 Namibia 50 1.09
82 Antigua and Barbuda 50 1.09
83 Vietnam 49 1.07
84 Nigeria 48 1.04
85 Brazil 48 1.04
86 Cyprus 48 1.04
87 Congo, The Democratic Republic of the 48 1.04
88 Togo 47 1.02
89 Malawi 47 1.02
90 Guatemala 47 1.02
91 Turkey 46 1.00
92 Egypt 46 1.00
93 Honduras 46 1.00
94 Ukraine 44 0.96
95 Colombia 42 0.91
96 Burundi 42 0.91
97 Bulgaria 40 0.87
98 Sudan 40 0.87
99 Lebanon 39 0.85
100 Afghanistan 39 0.85
101 Ethiopia 39 0.85
102 El Salvador 39 0.85
103 Saint Vincent and the Grenadines 39 0.85
104 Paraguay 38 0.83
105 Senegal 37 0.80
106 Gabon 37 0.80
107 Barbados 37 0.80
108 Indonesia 36 0.78
109 Cambodia 36 0.78
110 Mozambique 36 0.78
111 Cameroon 35 0.76
112 Algeria 35 0.76
113 Benin 35 0.76
114 Angola 35 0.76
115 Dominican Republic 35 0.76
116 Uganda 34 0.74
117 Mali 34 0.74
118 Rwanda 34 0.74
119 Tunisia 33 0.72
120 Mauritania 33 0.72
121 Bhutan 33 0.72
122 Mongolia 33 0.72
123 Jamaica 31 0.67
124 Georgia 30 0.65
125 Iraq 29 0.63
126 Jordan 29 0.63
127 Armenia 28 0.61
128 Azerbaijan 27 0.59
129 Macedonia 27 0.59
130 Haiti 27 0.59
131 Libyan Arab Jamahiriya 27 0.59
132 Niger 26 0.57
133 Timor?Leste 25 0.54
134 Bangladesh 24 0.52
135 Lao People’s Democratic Republic 24 0.52
136 Montenegro 24 0.52
137 Cura_ao 24 0.52
138 Somalia 23 0.50
139 Maldives 23 0.50
140 Guyana 23 0.50
141 Nepal 22 0.48
142 Bosnia and Herzegovina 22 0.48
143 Tanzania, United Republic of 21 0.46
144 Pakistan 21 0.46
145 Mauritius 20 0.43
146 Palestinian Territory, Occupied 19 0.41
147 Morocco 17 0.37
148 Albania 15 0.33
149 Venezuela 15 0.33
150 Guinea 13 0.28

Bu tablodaki ortalama birim fiyat endeksini, en üstteki fiyat 1000 olacak şekilde alıp diğerlerini ona göre oranladım. Yani Avustralya’da reklamın bedeli 1000 birim iken Türkiye’de aynı sayıda reklam göstermenin bedeli 46 birim. Başka bir deyişle reklameverenler Avustralya’da Türkiye’ye göre 22 kat daha fazla para öderken, yayıncılar da Avustralya trafiği ile 22 kat daha fazla kazanmış oluyorlar.

Bu fark neden oluşuyor?

  • Avustralya, Japonya, Norveç, Amerika, İngiltere gibi ülkelerde halkın alım gücü çok daha yüksek, bu nedenle reklamverenler daha yüksek geri dönüş alıyorlar ve para harcamaktan çekinmiyorlar.
  • Bu ülkelerde gelir dağılımı daha düzgün olduğu için yapılan reklam nüfusun daha geniş kesimlerinden geri dönüş alabiliyor. Gelir dağılımının bozuk olduğu ülkelerde en büyük derdi hayatta kalma mücadelesi olan insanlara yapılabilecek reklamın sayısı da sınırlı çünkü.
  • Bu ülkelerde üretim, finans, eğlence gibi bir çok sektörde reklamveren sayısı çok daha fazla, bu da rekabeti ve dolayısıyla reklam fiyatlarını yükseltiyor.
  • Bu ülkelerin hepsi ekonomik ve siyasi olarak çok daha istikrarlı ülkeler, bu yüzden reklamverenler uzun vadeli ve daha yüksek reklam bütçeleri oluşturabiliyor. Önünü göremediği, yarın ne olacağı belli olmayan ülkelerde, reklamverenler anlık ve minimum bütçelerle ilerlemeyi tercih ediyor.

Listedeki ilk 20 ülkeye baktığımızda Estonya, Kazakistan ve Zambia dışındaki ülkeler zaten dünyanın ekonomik olarak en gelişmiş, demokrasi ve siyasi istikrar açısından en güvenli limanlari. Bu 3 ülkeden özellikle Zambia ve Kazakistan’ın listeye girmesi çok ilginç, ama geçmiş aylara baktığımda zaten listede yoklar, muhtemelen anlık bir kampanya fiyatları etkilemiş. Estonya ise 2016 başından bu yana ciddi yükselişte, orayı izlemekte fayda var.

Türkiye listedeki 150 ülke arasında 91. sırada. Uygulamalarımızın az trafiği olduğu için listeye almadığım ülkeler de var bu arada. Türkiye’nin hemen üstünde olan ülkeler Kongo, Togo, Malawi, Guatemala, hemen altında olan ülkeler ise Mısır, Honduras, Ukrayna, Kolombiya gibi ülkeler. Yerimizi bilmekte yarar var, gerçek acı da olsa bilinmeli.

Bu veriler Agustos 2016’ya ait veriler, ama 2016 yılındaki diğer aylarda da durumu pek iç açıcı değil. Hatta Türkiye’nin birim endeksi Nisan’da 65 iken 4 ayda %30 azalarak 46’ya düşmüş. Buradan Türkiye ile ilgili çıkardığım sonuçlar ise şöyle :

  • Ekonomik canlılık olarak sandığımızdan çok daha kötü durumdayız.
  • Zaten kötü durumda olmamız yetmiyomuş gibi ciddi bir hızla daha da aşağıya doğru iniyoruz.
  • Bazı firmaların reklamvermeye gücü olmayabilir, bazılarının ürününü satacak yeteri kadar müşterisi olduğuna inancı olmayabilir. Ama sonuçta reklamveren sayısı hızla azalıyor.
  • Son zamanlarda yaşadığımız siyasi istikrarsızlıklar sonucu hiç kimse önünü göremiyor  ve reklamverenler para harcamak için suların durulmasını bekliyor olabilir. Ama bu bekleyiş biraz daha sürerse o canlılığı bir daha yakalamak mümkün olmayabilir.

Buradan ekmeğini benim gibi reklam yayınlayarak kazanan yayıncılara en öncelikli önerim Türkiye dışındaki trafiklerini artıracak yöntemler düşünmeleridir. Yukarıdaki tabloda çok net ortada olduğu gibi mobil ortamda 1 Avustralyalı’dan kazanılabilecek para 22 Türk’e, 1 Amerikali’dan 13 Türk’e, 1 Japon’dan 10 Türk’e bedel. Trafiğinizi ne kadar çok sayıda ülkeye yayabilirseniz o kadar istikrarlı gelir elde edebilirsiniz. Bağımlı olduğunuz tek bir ülkede yaşanacak saçmalıklar gelirinizi çok fazla etkilemez böylece.

Diğer önerim ise hala sadece TV gibi geleneksel mecralara para harcayan reklamverenlere. Özellikle mobil mecralarda fiyatların dibe vurduğu bu dönemde, bunu fırsat bilerek belki de hiç denemedikleri bu mecralarda reklam vermeyi düşünebilirler.

Bu tablo bence bir barometre gibi Türkiye olarak içinde bulunduğumuz durumu diğer ülkeler ile de kıyaslayarak bütün açıklığı ile ortaya koyuyor. Gazetelerin ekonomi sayfalarında çıkan pembe haberler, belli amaçlarla yazılan köşe yazıları bu gerçekleri ne yapsalar saklayamaz.

Sürdürülebilir ekonomik bir sisteme erişmek için çok az zamanımız kalmış durumda, çünkü büyük ihtimalle bir kaç ay sonra Türkiye’deki reklam fiyatları Afganistan’dan bile daha ucuz olacak. Gidişatın nereye olduğunu görmek için listede altımızdaki ülkelere bir kez daha göz atmanızı öneririm.

Birilerinin artık korkmayı bırakıp sesini yükseltmesi ve gerçekleri haykırması lazim : KRAL ÇIPLAK, HEM DE ÇIRILÇIPLAK !!!



Kategoriler:Bütün Yazılar, İnternet Dünyası

4 replies

  1. Erdem abi öncelikle yazın ve emeğin için teşekkürler. Geçen yıl 33 ülke de 14 farklı dil de adwords ve seo çalışmasında bulundum. En son raporumda adwords çalışması Avrupa’da fazla hakimiyet göstermemişti. Adwords “TBM” 3.10 € gibi oranla Türk firmasına yüksek gelmişti. Adwords kesip İsveç’e yaptığımız seo çalışması başarılı olmuştu. Bazı ülkelerde reklamları kesmiş ve Avrupa’nın doğal aramaları tercih ettiğini düşünmüştük. Bu algı var mı peki.

    • SEO konusu uzmanlik alanimin disinda, ama sunu soyleyebilirim ki Google aramalarinda onde cikabilmek her zaman reklamveren acisindan en etkili yol. Yazima paralel bir yorumda bulunmak gerekirse, Google’da kelime bazli aramalardaki fiyatlarin da benzer sekilde ulkeler arasinda farkliliklar gosterdigini tahmin ediyorum.

      • Dedigin gibi abi google da üst siralara çıkmak için adwords kullaniyor ama biraz adil davranmiyor:) adwords basladiginda dogal aramalarda asagilara cekiyor bir cok musteride yasadim abi. Yazinla ilgili de mobil reklam cidden potansiyeli cok yuksek ve google onceligi %10 iken %15 ve %20 lere cikardi. Paylasimlarini ilgiyle takipdeyim zaman buldukca paylasimlarini bizlerlede paylasirsin abi.

  2. Fikrinize kaleminize sağlık birçok kişinin günümüzde söylemek isteyipte söyleyemediklerini yazmışsiniz. Sizi takip ediyorum tanışmak isterdim.

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Google+ fotoğrafı

Google+ hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap / Değiştir )

Connecting to %s

%d blogcu bunu beğendi: